American Association for the Advancement of Atheism
Wstęp
The American Association for the Advancement of Atheism (AAAA, 4A) to jedno z najbardziej kontrowersyjnych stowarzyszeń ateistycznych w historii Stanów Zjednoczonych. Założone w 1925 roku przez Charlesa Lee Smitha, skupiało się na promowaniu ateizmu jako odrębnej ideologii, niezwiązanej z innymi prądami myślowymi, takimi jak humanizm czy liberalizm. Stowarzyszenie otwarcie sprzeciwiało się wpływom kościoła i religii w życiu społecznym, co przyczyniło się do jego rozpoznawalności oraz licznych kontrowersji. Niniejszy artykuł przybliży historię 4A, jego działalność oraz wpływ na życie społeczne w USA w okresie międzywojennym.
Historia powstania stowarzyszenia
American Association for the Advancement of Atheism zostało założone w Nowym Jorku w listopadzie 1925 roku. Inicjatywa powstała z potrzeby stworzenia platformy dla osób niewierzących, które chciałyby otwarcie manifestować swoje poglądy. Jedynym wymogiem członkostwa w 4A było formalne „wyznanie” ateizmu. W przeciwieństwie do wielu innych organizacji, które łączyły ateizm z innymi ideologiami, stowarzyszenie wybrało wyraźną ścieżkę, skoncentrowaną na ateizmie jako głównym nurcie swojej działalności.
Działalność stowarzyszenia
Od samego początku American Association for the Advancement of Atheism angażowało się w różnorodne akcje mające na celu promowanie ateizmu i krytykę religii. Stowarzyszenie stało się znane ze swojego bezkompromisowego podejścia do kwestii wiary oraz silnej opozycji wobec instytucji religijnych. W 1928 roku miało miejsce głośne wydarzenie związane z dwoma uczniami brooklyńskiej szkoły, którzy opuścili klasę podczas czytania Biblii. Ich decyzja była wyrazem sprzeciwu wobec religijnego nauczania w szkołach publicznych i została poparta przez 4A.
Skandal związany ze „Stowarzyszeniem Bezbożników”
Incydent ten zwrócił uwagę mediów na działalność stowarzyszenia i ujawnił jego związek ze Society of the Godless (Stowarzyszenie Bezbożników). W wyniku tego skandalu, American Association for the Advancement of Atheism stało się bardziej rozpoznawalne i zaczęło przyciągać nowych członków oraz zwolenników. Równocześnie stowarzyszenie rozpoczęło współpracę z różnymi grupami studenckimi na kampusach uniwersyteckich, co przyczyniło się do jego dalszego rozwoju.
Kampanie i kontrowersje
W ciągu swojej działalności 4A przeprowadziło wiele kampanii mających na celu zmianę postrzegania ateizmu w społeczeństwie amerykańskim. W 1929 roku stowarzyszenie zasłynęło żądaniem od prezydenta Herberta Hoovera zaprzestania obchodzenia Dnia Dziękczynienia jako „publicznego dziękczynienia Bogu”. Propozycja zastąpienia tego dnia „Dniem Winienia” była kolejnym przykładem ich satyrycznego podejścia do religijnych tradycji.
Rola w debacie publicznej
American Association for the Advancement of Atheism stało się głosem dla wielu osób niewierzących, które czuły się marginalizowane przez dominujące wartości religijne w społeczeństwie. Stowarzyszenie często występowało przeciwko szkole publicznej, która miała być miejscem neutralnym względem religii. W 1926 roku 4A złożyło skargę u Sekretarza Wojny USA po tym, jak nie zostało zaproszone na konferencję dotyczącą morale żołnierzy organizowaną przez armię.
Oddziały i rozwój organizacji
W miarę upływu lat American Association for the Advancement of Atheism rozwijało swoją sieć oddziałów na kampusach uniwersyteckich w całych Stanach Zjednoczonych. Do 1930 roku stowarzyszenie miało ponad 20 aktywnych oddziałów. Członkowie stowarzyszenia byli głównie białymi mężczyznami, co ujawniła jedna z ankiet przeprowadzonych wśród nich w tamtym czasie. To ograniczone spektrum demograficzne budziło pewne kontrowersje i pytania o inkluzyjność organizacji.
Współpraca z badaczami
Jednym z bardziej nietypowych projektów wspieranych przez 4A była zbiórka pieniędzy dla Ilja Iwanowa, który prowadził eksperymenty mające na celu skrzyżowanie człowieka z małpą. Choć projekt ten budził wiele kontrowersji etycznych, stowarzyszenie widziało w nim szansę na poszerzenie wiedzy naukowej oraz zdobicie nowych sojuszników w walce o ateizm.
Prawa obywatelskie a ateizm
Działalność American Association for the Advancement of Atheism nie ograniczała się jedynie do promocji ateizmu; stowarzyszenie podejmowało również działania mające na celu walkę o prawa obywatelskie dla niewierzących. Komisja House Un-American Activities Committee badała działalność organizacji i oskarżała ją o chęć zniesienia praw wymuszających moralność chrześcijańską oraz o dążenie do usunięcia religii ze szkół publicznych.
Próby zmian legislacyjnych
4A domagało się również opodatkowania majątku kościelnego oraz uchwały ustaw dotyczących niedzieli, takich jak zakaz handlu w tym dniu. Te działania były częścią większej walki o rozdział kościoła od państwa oraz o zapewnienie równości dla osób niewierzących w amerykańskim społeczeństwie.
Zakończenie
The American Association for the Advancement of Atheism odegrało istotną rolę w historii ruchu ateistycznego w Stanach Zjednoczonych. Dzięki swoim kontrowersyjnym działaniom oraz otwartemu sprzeciwowi
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).